Ön gereksinimler¶

Bu derste ilk haftadan itibaren kendi bilgisayarınızda program yazıyor, derliyor ve test ediyorsunuz — vize projesi için önce C, final projesi için ardından Java — ve çalışmanızı Git ve GitHub üzerinde yürütüyorsunuz. Bu yüzden aşağıdaki bilgi ve araçlarla gelmeniz gerekir. Dersin resmî ön koşulları CEN107 Algoritmalar ve Programlama I ve CEN108 Algoritmalar ve Programlama II'dir; özellikle CEN107'nin ilk haftalarında öğretilen geliştirme ortamı, Git, birim test ve şablon kullanımı bu derste bilindiği varsayılarak kullanılır.

1. CEN107 ve CEN108'den gelenler (zorunlu)¶

2. C ve Java programlama temelleri (zorunlu)¶

Vize projesi C ile, final projesi Java ile yapılır. Bu derste işlenen veri yapılarının neredeyse tamamı aşağıdaki yapı taşları üzerine kurulur; bu yüzden ilk derse gelmeden önce bunları rahatça okuyup yazabilmelisiniz.

2.1 C temelleri (vize projesi için gerekli)¶

• işaretçiler (pointer) ve işaretçi aritmetiği (int *p;, p + 1, p ile *p arasındaki fark),
• diziler (array) — tanımlama, indeksleme, bir diziyi fonksiyona parametre olarak geçirme,
• struct tanımlamaları ve alanları bir arada tutmak için struct kullanımı (örneğin bir bağlı liste düğümü),
• malloc/free ile dinamik bellek yönetimi (ve her başarılı malloc çağrısının neden bir free ile eşleşmesi gerektiği),
• özyineleme (recursion) — kendini çağıran bir fonksiyon ve onun taban durumu (base case),
• dosya okuma/yazma, özellikle binary dosyalar ("rb"/"wb" kipiyle fopen, fread, fwrite).

2.2 Java temelleri (final projesi için gerekli)¶

• sınıflar ve nesneler (alanlar, yapıcılar (constructor), metotlar, this),
• jenerik (generics) kullanımının temelleri (List<T> kullanmak, basit bir jenerik sınıf veya metot tanımlamak),
• istisnalar (exception) — try/catch/finally, denetimli (checked) ve denetimsiz (unchecked) istisna farkı.

3. Derste kısaca hatırlatılan ön bilgiler¶

Bunları ayrıntısıyla hatırlamıyorsanız sorun değil; 1. hafta kullanılmadan önce kısa bir hatırlatma yapar.

4. Bilgisayarınızda kurulu olması gerekenler¶

Dizüstü bilgisayar gereklidir. İlk derse şu araçlar kurulu gelin:

• Bir C derleyicisi: Windows'ta Visual Studio 2022 (C++ ile masaüstü geliştirme), Linux/WSL/macOS'ta GCC ya da Clang
• CMake (vize projesi şablonu bununla derlenip test edilir)
• C için bir kapsam (coverage) aracı: Linux/WSL'de gcov/lcov, Windows'ta MSVC ile derliyorsanız OpenCppCoverage
• Doxygen (proje dokümantasyonunu üretmek için)
• JDK 21 ve Maven (Maven, JUnit 5 ve JaCoCo'yu proje bağımlılığı olarak otomatik getirir)
• Git ve bir GitHub hesabı

Kurulum adımlarının tamamı ve proje şablonlarının kendisi proje rehberinde verilmiştir.

5. Kendinizi sınayın (ilk dersten önce)¶

Her görevi önce kendi bilgisayarınızda deneyin, ardından cevabınızı aşağıdakiyle karşılaştırın.

Görev 1 — Derleyip tahmin edin. Aşağıdaki program ne yazdırır?

#include <stdio.h>

int main(void) {
    int x = 5;
    int *p = &x;
    *p = *p + 1;
    printf("%d %d\n", x, *p);
    return 0;
}

6 6

Görev 2 — İşaretçi aritmetiği. int arr[4] = {10, 20, 30, 40}; int *p = arr; verildiğinde, *(p + 2) ve p[2] ifadelerinin değerleri nedir?

Görev 3 — Hatayı bulun. Bu fonksiyonda ne yanlış ve nasıl düzeltirsiniz?

int *make_array(int n) {
    int arr[n];
    for (int i = 0; i < n; i++) arr[i] = i * i;
    return arr;
}

int *arr = malloc(n * sizeof(int));

Görev 4 — Yapı (struct) ve özyineleme. struct Node { int value; struct Node *next; }; tanımlayın ve listedeki düğüm sayısını döndüren özyinelemeli int length(struct Node *head) fonksiyonunu yazın. length(NULL) ne döndürür ve özyineleme neden orada durur?

int length(struct Node *head) {
    if (head == NULL) return 0;
    return 1 + length(head->next);
}

Görev 5 — Binary dosya G/Ç. Bu program çalıştıktan sonra data.bin kaç bayt içerir ve neden?

#include <stdio.h>

int main(void) {
    int values[3] = {1, 2, 3};
    FILE *f = fopen("data.bin", "wb");
    fwrite(values, sizeof(int), 3, f);
    fclose(f);
    return 0;
}

Görev 6 — Java jenerikleri. Bu program ne yazdırır?

import java.util.ArrayList;
import java.util.List;

public class Main {
    public static void main(String[] args) {
        List<Integer> numbers = new ArrayList<>();
        numbers.add(10);
        numbers.add(20);
        int sum = 0;
        for (int n : numbers) {
            sum += n;
        }
        System.out.println(sum);
    }
}

30

Görev 7 — Java istisnaları (exception). Üç harf hangi sırayla yazdırılır?

public class Main {
    public static void main(String[] args) {
        try {
            System.out.println("A");
            throw new RuntimeException("boom");
        } catch (RuntimeException e) {
            System.out.println("B");
        } finally {
            System.out.println("C");
        }
    }
}

A
B
C

Görev 8 — İki araç zincirini de derleyip test edin. Aşağıdaki denetimleri çalıştırın. Her komut hatasız bitmeli ve beklenen çıktıya yakın bir sonuç yazdırmalıdır.

gcc --version                 # gcc (...) 11 ya da üstü — ya da clang/MSVC eşdeğeri
cmake --version               # cmake version 3.2x ya da üstü
git clone https://github.com/<kullanici-adiniz>/cpp-cmake-ctest-template.git
cd cpp-cmake-ctest-template
cmake -S . -B build
cmake --build build
ctest --test-dir build        # beklenen: 100% tests passed

java -version                 # openjdk version "21..."
mvn -version                  # Apache Maven 3.9.x ya da üstü
git clone https://github.com/<kullanici-adiniz>/eclipse-java-maven-template.git
cd eclipse-java-maven-template
mvn test                      # beklenen: BUILD SUCCESS, Tests run: ..., Failures: 0

Sekiz görevin de mantıklı geldiyse ve iki araç zinciri de hatasız derlenip test edildiyse derse hazırsınız. Haftalık programı ve her kontrol noktasının rubrikini izlencede ve proje rehberinde bulabilirsiniz.